De secretaris-generaal van de VN, António Guterres, verklaarde maandag dat de Veiligheidsraad van de VN kampt met een “probleem van legitimiteit en effectiviteit” omdat de huidige samenstelling niet langer de realiteit van de moderne wereld weerspiegelt.

Tijdens een persconferentie in Maleisië, aan de zijlijn van een Zuidoost-Aziatische top, benadrukte Guterres dat de structuur van de raad — met permanente leden zoals Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Rusland, maar zonder vertegenwoordiging van Afrika of Latijns-Amerika — verouderd en onevenwichtig is.

“Het is duidelijk dat de Veiligheidsraad een probleem heeft met legitimiteit en effectiviteit. Legitimiteit, omdat de samenstelling niet langer overeenkomt met de realiteit van de wereld van vandaag,” zei hij.

“Vetorecht als belangrijkste obstakel”

Guterres pleitte voor twee permanente Afrikaanse zetels en meer vertegenwoordiging voor Azië, met het argument dat de raad moet evolueren om geloofwaardig en effectief te blijven.

Hij wees ook op het vetorecht van de vijf permanente leden — de VS, het VK, Frankrijk, Rusland en China — als een belangrijk obstakel voor de functionaliteit van de raad.

“Het belangrijkste element dat de effectiviteit bemoeilijkt, is inderdaad het vetorecht,” aldus Guterres, waarbij hij opmerkte dat Frankrijk en het VK hebben voorgesteld het gebruik ervan in bepaalde omstandigheden te beperken.

Hij riep de lidstaten op om “serieus na te denken” over hervormingen van zowel de samenstelling als het besluitvormingsproces van de raad, zodat de instelling de uitdagingen van de 21ste eeuw aankan.