Wereldwijde energietriage deels verlicht door nieuwe olieroute via Türkiye

Het nieuws over de alternatieve aanvoerroute via Türkiye had direct effect op de wereldwijde energiemarkten. De aanhoudende opmars van de olieprijzen werd een halt toegeroepen.

By
ARCHIEFFOTO -Olie-export zal via het noorden, naar de Turkse havenstad Ceyhan, hervat worden en vandaaruit verder verdeeld. / Reuters

De escalerende oorlog met Iran en de daaruit voortvloeiende blokkade van de Straat van Hormuz dwingen landen wereldwijd tot harde keuzes over hun energieverbruik. Terwijl Azië en Europa kampen met slinkende voorraden en stijgende prijzen, biedt een nieuw exportakkoord tussen Bagdad, Erbil en Türkiye een sprankje hoop op de internationale markten.

Azië en Europa onder zware druk door blokkade

De Straat van Hormuz is normaal gesproken de route voor een vijfde van de wereldwijde handel in ruwe olie en vloeibaar aardgas (LNG). Nu deze doorgang geblokkeerd is, worden vooral afhankelijke economieën hard geraakt.

Overheden zien zich genoodzaakt om over te gaan op 'energietriage': het strategisch verdelen van de schaarse brandstoffen en het afwegen van economische belangen.

De gevolgen in Azië en Europa:

  • Zuidoost-Azië rantsoeneert: In de Filipijnen is een vierdaagse werkweek ingevoerd voor ambtenaren en in Vietnam en Thailand wordt opgeroepen tot thuiswerken en het uitschakelen van airconditioning en liften. Dit remt echter de industriële productie en raakt kleine ondernemers hard.
  • Oost-Azië spreekt reserves aan: Landen als Japan en Zuid-Korea, die sterk afhankelijk zijn van LNG via de Straat van Hormuz, hebben besloten miljoenen vaten uit hun strategische reserves vrij te geven. Analisten waarschuwen echter dat dit slechts een tijdelijke buffer is.
  • Prijspijn voor miljardenbevolkingen: India en Indonesië proberen de stijgende kosten voor huishoudens te dempen met subsidies, maar de limieten van de begroting komen in zicht. In India leiden tekorten aan kookgas nu al tot sluitingen in de horeca.
  • Europa versnelt vergroening: Ook de Europese Unie voelt de druk en versnelt de overgang naar schone energie om de consumptie structureel te verlagen en de prijzen voor burgers en bedrijven onder controle te houden.

Nieuwe levenslijn via de Turks-Iraakse pijpleiding

Terwijl de schaarste toeneemt, is er op 18 maart 2026 een belangrijke diplomatieke doorbraak gemeld die als alternatief kan dienen voor de geblokkeerde Straat van Hormuz. Bagdad en de Iraaks-Koerdische Regionale Regering (IKBY) in Erbil zijn overeengekomen om de olie-export via het noorden, naar de Turkse havenstad Ceyhan, te hervatten en te verhogen.

Mesrur Barzani, premier van de IKBY, sprak van een noodzakelijke beslissing: "Gezien de buitengewone omstandigheden waarmee het land wordt geconfronteerd, hebben we besloten om zo snel mogelijk te starten met de olie-export via de pijpleiding van de Koerdische regio om deze zware situatie, die onze gezamenlijke verantwoordelijkheid is, te overwinnen."

De Amerikaanse ambassadeur in Ankara en speciaal gezant voor Syrië, Tom Barrack, prees de overeenkomst: "We danken Erbil en Bagdad voor hun inspanningen om in deze kritieke periode een akkoord te bereiken over de hervatting van de energie-export. Jullie moed en toewijding aan de diplomatieke weg zijn van onschatbare waarde."

Olieprijzen dalen, maar onzekerheid blijft

Het nieuws over de alternatieve aanvoerroute via Türkiye had direct effect op de wereldwijde energiemarkten. De aanhoudende opmars van de olieprijzen werd een halt toegeroepen. Op 18 maart daalde de prijs van een vat Brent-olie tot onder de 103 dollar, en ook de Amerikaanse WTI-olie zakte terug naar het niveau van 95 dollar.

Hoewel deze pijpleiding de zorgen over het mondiale aanbod deels verlicht, benadrukken marktkenners dat de aanhoudende militaire spanningen in het Midden-Oosten blijven zorgen voor een instabiele en onvoorspelbare energiemarkt.