Israël heeft besloten om Nederlandse vertegenwoordigers uit te zetten en te verwijderen uit het internationale steuncentrum voor Gaza in Kiryat Gat. Het gaat om twee Nederlandse civiele experts met kennis van de regio die werkzaam zijn bij het civiel-militaire coördinatiecentrum (CMCC).
De Israëlische minister van Buitenlandse Zaken Gideon Sa'ar maakte het besluit bekend via socialemediaplatform X en meldde dat de stap is genomen op verzoek van premier Benjamin Netanyahu.
De Nederlandse vertegenwoordigers hebben een week de tijd gekregen om Israël te verlaten. Zowel de Nederlandse ambassade in Israël als de Amerikaanse autoriteiten zijn over het besluit ingelicht.
Handelsverbod op producten uit nederzettingen als directe aanleiding
Volgens Sa'ar is de uitzetting een reactie op een reeks "anti-Israëlische maatregelen" van de Nederlandse regering. De directe aanleiding is een nieuwe Nederlandse wet die de import, aankoop en verkoop van producten uit illegale Israëlische nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever, Oost-Jeruzalem en de Golanhoogten verbiedt. Dit handelsverbod werd eind juli 2026 goedgekeurd en treedt op 22 september 2026 in werking.
Met het verbod, dat ook geldt voor tussenpersonen en voornamelijk betrekking heeft op landbouwproducten zoals citrusvruchten, dadels en sesamproducten, wil Nederland voorkomen dat het via handel bijdraagt aan het voortbestaan van de nederzettingen, die volgens het internationaal recht als illegaal worden beschouwd.
Sa'ar stelde dat het Nederlandse beleid gepaard gaat met een "ongekende golf van antisemitisme en boycots" en benadrukte dat wie zich tegen Israël keert, geen voet aan de grond krijgt in de regio.
Coördinatiecentrum en het Amerikaanse vredesplan
Het International Support Center for Gaza, officieel bekend als het Civil-Military Coordination Center (CMCC), bevindt zich in Kiryat Gat ten noorden van Gaza. Het centrum is opgezet door US Central Command en omvat deelname van 40 landen en organisaties—waaronder de Verenigde Staten, Israël en vijftien andere landen waaronder Nederland.
Het CMCC heeft als taak toezicht te houden op het staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas, internationale hulpverlening te coördineren en de wederopbouw van Gaza te ondersteunen.
De werkzaamheden van het centrum zijn gekoppeld aan de afspraken uit het Amerikaanse 20-puntenplan van president Trump en het stappenplan ('Roadmap') dat op 31 juli 2026 werd uitgebracht door de Board of Peace.
Dit plan voorziet in een gefaseerde Israëlische terugtrekking, de ontwapening van Hamas, het overdragen van het bestuur van Gaza aan een Palestijns technocratisch comité en de inzet van een internationale stabilisatiemacht.
Reactie van de Nederlandse regering
De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Berendsen betreurt de stap van Israël en noemt het een "onnodige actie". Hij heeft dit direct overgebracht aan zijn Israëlische collega Sa'ar en gaf aan het besluit mede te zien in de context van de aankomende verkiezingen in Israël.
Berendsen benadrukte dat de hulp aan Gaza hard nodig blijft om samen met internationale partners de afspraken over hulpverlening uit het Amerikaanse vredesplan verder uit te voeren. Hoewel Nederland het besluit van Israël respecteert, verandert er niets aan het kabinetsbesluit om producten uit illegale nederzettingen te weren. De minister gaf aan bereid te blijven om hierover met de Israëlische autoriteiten in gesprek te gaan.
