De VS hebben een diplomatieke campagne gelanceerd om hun NAVO-bondgenoten onder druk te zetten om te helpen bij de ontmanteling van het Internationaal Strafhof en zich terug te trekken uit het oprichtingsverdrag, het Statuut van Rome, zo meldde Politico donderdag.
Tijdens een besloten bijeenkomst in Brussel medio juli drong de Amerikaanse ambassadeur bij de NAVO, Matthew Whitaker, er bij de lidstaten op aan het tribunaal de rug toe te keren en alle materiële steun onmiddellijk stop te zetten.
“De Verenigde Staten zullen de capaciteiten van het Internationaal Strafhof systematisch ontmantelen … wij verzoeken u met klem onmiddellijk stappen te ondernemen om u terug te trekken”, schreef de Amerikaanse missie bij de NAVO in een diplomatiek document. “Laten we voor eens en voor altijd een einde maken aan de schijnvertoning van het Internationaal Strafhof.”
Washington let op
Whitaker waarschuwde de bondgenoten dat Washington “nauwlettend in de gaten zal houden wie aan de kant van Amerika staat”, terwijl Amerikaanse gezanten de kwestie tegelijkertijd ter sprake brachten tijdens bilaterale besprekingen met hun Europese tegenhangers.
In het diplomatieke document werden de partners aangespoord om “de dreiging” die het tribunaal vormt te “onderzoeken” en de “bevoegdheidsoverschrijding” ervan “openlijk te veroordelen”.
De meeste NAVO-landen, met uitzondering van de VS en Türkiye, zijn ondertekenaars van het Statuut van Rome.
Nederland steunt “volledig”
Europese diplomaten uitten sterke bedenkingen; een niet bij naam genoemde functionaris omschreef de eisen om het tribunaal te verlaten als “nogal schokkend”, terwijl een ander de interventie “teleurstellend” noemde. De Franse delegatie benadrukte “de onwankelbare steun van Frankrijk voor het Internationaal Strafhof”.
De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen bevestigde dat Nederland de instelling “volledig” steunt.
Een woordvoerder van het Internationaal Strafhof zei dat het tribunaal “zich blijft richten op het onpartijdig, onafhankelijk en in overeenstemming met het Statuut van Rome uitvoeren van zijn mandaat”, en “standvastig en veerkrachtig” blijft ondanks pogingen om zijn werkzaamheden te belemmeren.
Opsporingsbevel Israëlische ministers
De campagne volgt op toenemende Amerikaanse maatregelen tegen het tribunaal op grond van een uitvoeringsbesluit van februari 2025, waarin een nationale noodtoestand werd afgekondigd vanwege acties van het Internationaal Strafhof met betrekking tot de VS en Israël.
Washington heeft sancties opgelegd aan verschillende medewerkers van het tribunaal, waaronder Internationaal Strafhof-voorzitter Tomoko Akane in augustus en negen van de achttien rechters van het tribunaal.
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu en voormalig minister van Defensie Yoav Gallant worden sinds 2024 door het Internationaal Strafhof gezocht wegens vermeende oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid in Gaza.
Het Witte Huis, het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken en de Amerikaanse missie bij de NAVO hebben niet onmiddellijk gereageerd op verzoeken om commentaar van Anadolu.
