Topman Amerikaans antiterrorismecentrum stapt op vanwege oorlog in Iran

Joe Kent, de directeur van het Amerikaanse National Counterterrorism Center (NCTC), heeft dinsdag per direct ontslag genomen. Kent weigert de aanhoudende Amerikaanse oorlog in Iran verder te steunen en stelt dat het land geen onmiddelijke dreiging vormde voor de Verenigde Staten. Hij is daarmee de eerste hooggeplaatste functionaris binnen de regering-Trump die opstapt vanwege het conflict, dat inmiddels zijn derde week is ingegaan.

Kritiek op besluitvorming en Israëlische invloed

In een ontslagbrief die via sociale media werd gedeeld, verklaarde Kent dat hij de oorlog "niet met een gerust geweten" kan steunen. De voormalige Green Beret, die elf gevechtsmissies uitvoerde en wiens vrouw in 2019 omkwam bij een aanslag in Syrië, uitte scherpe kritiek op de beweegredenen achter de militaire acties.

Volgens Kent is de oorlog het resultaat van een desinformatiecampagne en druk vanuit "hoge Israëlische functionarissen en de machtige Amerikaanse lobby." Hij trok daarbij een parallel met de aanloop naar de invasie in Irak.

Kent stelde dat president Trump is misleid om te geloven in een snelle overwinning en waarschuwde dat de oorlog geen enkel voordeel oplevert voor het Amerikaanse volk, maar wel ten koste gaat van Amerikaanse levens en welvaart.

Reacties vanuit de regering-Trump

President Donald Trump reageerde dinsdag vanuit het Oval Office koeltjes op het vertrek en noemde Kent "zwak op het gebied van veiligheid." Trump benadrukte dat de Iraanse dreiging reëel was en voegde eraan toe dat er binnen zijn regering geen plaats is voor mensen die daar anders over denken.

Het Witte Huis verwierp de beweringen van Kent eveneens. Woordvoerder Karoline Leavitt noemde de suggestie dat Israël de president tot oorlog had gedwongen "beledigend en lachwekkend." Ze benadrukte dat president Trump handelde op basis van sterk bewijs dat Iran van plan was de VS als eerste aan te vallen.

Directeur van de Nationale Inlichtingendiensten (DNI) Tulsi Gabbard, onder wier toezicht het NCTC valt, sloot zich hierbij aan en verklaarde dat Trump zijn besluit nam na een zorgvuldige bestudering van alle inlichtingen. Vicepresident JD Vance had een dag eerder nog met Kent gesproken en hem aangespoord om interne discussies binnenskamers te houden.

Politieke verdeeldheid

Het ontslag legt de verdeeldheid over het conflict in Washington verder bloot. Republikeins voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Mike Johnson, sprak Kent tegen en stelde dat inlichtingen wel degelijk wezen op een dreigend gevaar, met name met betrekking tot Iraanse nucleaire verrijking en raketontwikkeling.

Aan Democratische zijde stelde senator Mark Warner (vicevoorzitter van de inlichtingencommissie) dat er inderdaad geen geloofwaardig bewijs was van een dreigend gevaar dat deze oorlog rechtvaardigt.

Warner benadrukte echter wel dat hij het sterk oneens blijft met Kent op andere vlakken, verwijzend naar de controverses rondom Kent's benoeming in 2025. Kent, die toen met 52 tegen 44 stemmen werd bevestigd door de Senaat, kreeg destijds forse kritiek vanwege banden met extreemrechtse figuren en zijn weigering om afstand te nemen van complottheorieën over de Amerikaanse verkiezingen in 2020.

Slachtoffers

Het conflict heeft inmiddels aanzienlijke tol geëist. Sinds het begin van de oorlog zijn er 13 Amerikaanse soldaten gesneuveld. Aan de kant van Iran zijn er naar schatting ten minste 1444 doden gevallen, naast 20 slachtoffers in de Golfregio en ten minste 15 doden in Israël.