Het Israëlische leger is in het geheim, maar in hoog tempo, bezig met de bouw van een gigantische aarden wal (berm) die Gaza in tweeën deelt. Uit satellietbeelden van Planet Labs PBC blijkt dat de fysieke barrière meer dan 50 procent van het gebied dat door Israël wordt gecontroleerd, afscheidt van de rest van de strook. De constructie versterkt de vrees onder Palestijnen dat de tijdelijke stoptrap-lijn verandert in een permanente grens.
Snelle uitbreiding van de barrière
In de afgelopen maanden is al meer dan 23 kilometer aan barrières opgeworpen. Dat komt overeen met meer dan de helft van de totale lengte van de Gazastrook, die ongeveer 40 kilometer lang en 11 kilometer breed is. De wal loopt dwars door Palestijnse gemeenschappen die door het leger zijn verwoest.
De bouw vordert snel:
Zuid-Gaza: In de eerste twee weken van juli 2026 werd een sectie in het zuiden verlengd van 500 meter naar 2,4 kilometer. Hierdoor worden de verwoeste restanten van Rafah gescheiden van Muwasi, het gebied waar honderdduizenden Palestijnen in tentenkampen leven.
Midden- en Noord-Gaza: Als de werkzaamheden doorzetten, sluit dit deel aan op het langste ononderbroken traject van circa 17 kilometer, dat loopt van Khan Younis tot nabij Gaza-stad.
Het uiterste noorden: Nabij de vrijwel volledig verwoeste stad Beit Lahia zijn eveneens meerdere losse delen van de aarden wal waargenomen.
Het Israëlische leger (IDF) heeft tegenover persbureau The Associated Press bevestigd dat het een fysieke barrière bouwt in de zone van de zogeheten 'Gele Lijn'. Dit is de demarcatielijn tot waar de Israëlische troepen zich terugtrokken onder het door de VS gesteunde staakt-het-vuren-akkoord van oktober.
Angst voor een permanente grens
Volgens het oorspronkelijke akkoord was de Gele Lijn bedoeld als een tijdelijke scheidingslijn, in afwachting van een volledige Israëlische terugtrekking en de komst van een internationale veiligheidsmacht. Nu de onderhandelingen over het bestand al maanden stilstaan, lijkt Israël zich echter definitief in te graven.
Naast de aarden wal heeft het leger een 'veiligheidszone' rond de lijn ingericht, uitgerust met geavanceerde technologische middelen en spionagetechnologie. Het leger stelt dat de barrière dient om infiltraties te voorkomen en Israëlische troepen en nabijgelegen gemeenschappen te beschermen.
Zowel US Central Command (verantwoordelijk voor het toezicht op het staakt-het-vuren) als de door de Amerikaanse president Donald Trump geleide Board of Peace weigerden commentaar te geven op de bouw van de wal.
Verwoesting en onduidelijkheid op de grond
De humanitaire en fysieke situatie aan weerszijden van de lijn verschilt hemelsbreed:
Westen van de Gele Lijn: De bevolking van Gaza — meer dan 2 miljoen mensen — zit opgekropt in een smalle kuststrook, grotendeels afhankelijk van humanitaire hulp en levend in barre omstandigheden in tentenkampen.
Oosten van de Gele Lijn: Satellietbeelden tonen aan dat het Israëlische leger het overgrote deel van de bebouwing met bulldozers en explosieven met de grond gelijk heeft gemaakt. Complete dorpen en steden zoals Rafah zijn vrijwel uitgewist. Er zijn nieuwe wegennetwerken aangelegd en militaire bases gebouwd op de ruïnes.
De precieze route van de Gele Lijn is nooit duidelijk gedefinieerd of consequent gemarkeerd. Dit leidt tot levensgevaarlijke situaties voor burgers. Israëlische troepen schieten op iedereen die de lijn nadert of oversteekt. Hoewel het leger claimt alleen te vuren op verdachte strijders, zijn er sinds het ingaan van het bestand al talrijke burgers en kinderen omgekomen die zich niet bewust waren van de onzichtbare grens.
Stagnatie van het staakt-het-vuren
Sinds het staakt-het-vuren van kracht werd, zijn meer dan 1100 Palestijnen omgekomen bij Israëlische acties en luchtaanvallen. Aan Israëlische zijde kwamen in dezelfde periode vijf soldaten om het leven bij aanvallen van militanten.
De diplomatieke voortgang blijft geblokkeerd. Een voormalig VN-diplomaat die het bestand coördineert, wijst naar het uitblijven van de ontwapening van Hamas als voornaamste reden voor de stagnatie. Hamas beschuldigt op haar beurt Israël van het voortdurend schenden van de afspraken en het feitelijk uitbreiden van de bezetting.
