De Europese Commissie heeft dinsdag een officieel voorstel ingediend om het geplande verbod op de verkoop van nieuwe benzine- en dieselauto’s vanaf 2035 te versoepelen. In plaats van een volledige uitbanning van CO₂-uitstoot, wordt het doel bijgesteld naar een reductie van 90 procent. Dit opent de deur voor fabrikanten om ook na 2035 nog (hybride) auto's met verbrandingsmotoren te verkopen, mits ze de resterende uitstoot compenseren.
Het oorspronkelijke verbod was een van de vlaggenschepen van de Europese Green Deal, met als doel de EU tegen 2050 klimaatneutraal te maken. Onder zware druk van de auto-industrie en grote lidstaten zoals Duitsland en Italië, komt de Commissie nu terug op dit absolute verbod. Eurocommissaris voor Klimaat Wopke Hoekstra spreekt van een "win-win" die fabrikanten flexibiliteit biedt, maar Europa wel op koers houdt richting klimaatneutraliteit.
Compensatie via 'groen staal' en e-fuels
Onder het herziene voorstel moeten autofabrikanten de gemiddelde uitstoot van hun vloot met 90 procent verminderen ten opzichte van 2021. De resterende 10 procent uitstoot mag blijven bestaan, op voorwaarde dat deze elders wordt gecompenseerd. De Commissie stelt voor dat fabrikanten dit kunnen doen door:
Gebruik te maken van groen staal dat binnen de EU is geproduceerd (zonder CO₂-uitstoot).
Het inzetten van duurzame brandstoffen, zoals biobrandstoffen en synthetische e-fuels.
Hierdoor blijven technologieën zoals plug-in hybrides en bepaalde verbrandingsmotoren ook na 2035 verkoopbaar.
Versoepeling voor bestelwagens en steun voor EV's
Ook voor bestelwagens worden de regels soepeler. De geplande emissiereductie voor 2030 wordt verlaagd van 50 naar 40 procent. Volgens de Commissie blijkt de elektrificatie van deze zwaardere voertuigen lastiger dan aanvankelijk gedacht. De totale maatregelen moeten de auto-industrie naar schatting ruim 700 miljoen euro aan administratieve lasten besparen.
Tegelijkertijd probeert de Commissie de productie van kleine, betaalbare elektrische auto's (onder de 20.000 euro) in Europa te stimuleren via een systeem van 'super credits'. Daarnaast wordt er 1,8 miljard euro uitgetrokken om de Europese batterijsector te ondersteunen via renteloze leningen.
Reacties: van "pragmatisch" tot "rijdend museum"
Het voorstel leidt tot gemengde reacties. De Duitse auto-industrie reageert overwegend positief. Volkswagen noemt het plan "pragmatisch" en "economisch verantwoord", en BMW ziet het als erkenning voor de verbrandingsmotor. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz verwelkomde de stap en noemde de technologische openheid noodzakelijk om klimaatdoelen en marktrealiteit op één lijn te krijgen.
Klimaatactivisten en groene politici reageren echter woedend. Chris Heron van E-Mobility Europe waarschuwt dat Europa zichzelf vertraagt in een wereldwijde race die gedomineerd wordt door elektrische voertuigen. Europarlementslid Bruno Tobback (Vooruit) hekelt de plannen: "De Europese conservatieven hebben blijkbaar als ambitie om van onze wegen een rijdend museum te maken." Ook Greenpeace waarschuwt dat dit een cadeau is aan de Chinese auto-industrie, die vol inzet op elektrisch rijden.
Politiek proces
Het voorstel is nog niet definitief aangenomen. Het moet goedkeuring krijgen van zowel het Europees Parlement als de lidstaten. In het parlement lijkt steun van de grote conservatieve EVP-fractie waarschijnlijk. Bij de lidstaten is een gekwalificeerde meerderheid nodig. Hoewel landen als Frankrijk en Spanje zich in het verleden tegen versoepeling keerden, is de uitkomst onzeker.
België heeft op federaal niveau nog geen officieel standpunt ingenomen, hoewel de Vlaamse regering eerder aangaf tegen een versoepeling te zijn. Wel werd België door de Commissie expliciet genoemd als goed voorbeeld voor de succesvolle elektrificatie van bedrijfswagens.
