De Britse rap-punkgroep Bob Vylan wordt niet vervolgd voor de uitspraken die de zanger deed tijdens het Glastonbury Festival afgelopen zomer. De politie heeft geoordeeld dat de leus "Death to the IDF" (dood aan het Israëlische leger) in deze context niet leidt tot strafvervolging, ondanks felle kritiek van onder meer de Britse premier en Joodse belangenorganisaties.
Na een maandenlang onderzoek heeft de politie van Avon en Somerset geconcludeerd dat er "onvoldoende bewijs is voor een realistische kans op een veroordeling". Hoewel de uitspraken voor grote ophef zorgden, stelt de politie dat er niet wordt voldaan aan de strafrechtelijke criteria die het Britse Openbaar Ministerie hanteert.
Vrijheid van meningsuiting
Tijdens het optreden in juni scandeerde frontman Bobby Vylan leuzen als "Free, free Palestine" en "Death, death to the IDF". De politie startte een onderzoek naar aanleiding van de uitspraken en verhoorde een man van "halverwege de dertig" – vermoedelijk de zanger zelf – op vrijwillige basis. Daarnaast sprak de politie met ongeveer 200 burgers om te achterhalen of zij zich slachtoffer voelden van de uitlatingen.
In een verklaring laat de politie weten dat de zaak "ongelofelijk complex" was. Bij het besluit om de zaak te seponeren, is gekeken naar de intentie achter de woorden, de bredere context van het optreden en het recht op vrijheid van meningsuiting. "We begrijpen dat de opmerkingen tot grote verontwaardiging hebben geleid, wat bewijst dat woorden gevolgen hebben in de praktijk. Maar na het bekijken van alle bewijzen, voldoet het niet aan de criteria voor vervolging," aldus de politie.
Politieke en maatschappelijke woede
De uitspraken van de band leidden afgelopen zomer tot een storm van kritiek. De Britse premier Keir Starmer veroordeelde de leuzen destijds als "afschuwelijke haatzaaiende taal". Ook de BBC, die het concert live uitzond, kwam onder vuur te liggen. De omroep verwijderde de beelden later van hun online platform en bood excuses aan. "De antisemitische gevoelens die de band uitte, zijn volstrekt onaanvaardbaar," luidde de verklaring van de omroep.
Het besluit om de band nu niet te vervolgen, stuit op onbegrip bij Joodse organisaties. De Community Security Trust (CST) noemt de beslissing "ongelofelijk teleurstellend" en stelt dat het "het compleet verkeerde signaal afgeeft op het slechtst mogelijke moment". Ook de Israëlische ambassade in Londen reageerde teleurgesteld en sprak van "walgelijke oproepen tot geweld die onbestraft blijven".
Gevolgen voor de band
Hoewel de band strafrechtelijk vrijuit gaat, hebben de uitspraken wel degelijk zakelijke consequenties gehad. De geplande tournee door de Verenigde Staten moest worden geannuleerd nadat het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken de visa van de bandleden had ingetrokken.
Ook in Nederland was de impact merkbaar. Terwijl poppodium Paradiso in Amsterdam een optreden in september wel liet doorgaan – ondanks bedreigingen – besloot poppodium 013 in Tilburg een concert te annuleren. De Tilburgse zaal stelde dat de uitspraken van de zanger voor hen "een duidelijke grens overschreden".
'Ik zou het zo weer doen'
Zanger Bobby Vylan, die bekendstaat om zijn teksten over racisme, politiegeweld en maatschappelijke kwesties, heeft geen spijt betuigd. In een podcast met Louis Theroux zei hij eerder: "Ik zou het zo weer doen." Volgens de frontman is de band een doelwit geworden omdat zij zich uitspreken over de oorlog in Gaza.
In een reactie na het festival verduidelijkte de band hun standpunt: "Wij zijn niet voor de dood van Joden, Arabieren of welke bevolkingsgroep dan ook. Wij zijn voor de ontmanteling van een gewelddadige militaire machine."
