Het Russische fregat Neustrashimy heeft op 40 nautische mijl (zo'n 74 tot 85 kilometer) ten zuiden van het Britse Plymouth een schietoefening met scherp uitgevoerd. De actie vond plaats in internationale wateren in Het Kanaal en duurde ongeveer een halfuur.
Hoewel dergelijke oefeningen volgens het internationaal zeerecht legaal zijn mits de juiste veiligheidswaarschuwingen worden gegeven, noemen Britse defensie-experts en politici een oefening met scherpe munitie op zo'n drukke vaarroute en met een korte aankondigingstermijn zeer uitzonderlijk.
Waarschuwing aan de Britse marine
Voorafgaand aan de oefening informeerde de Russische bemanning het Britse patrouilleschip HMS Tyne, dat de Neustrashimy al dagen schaduwde, over het voornemen om met scherp te schieten. De Russen verzochten de HMS Tyne om meer afstand te nemen, waarna het Britse schip zich verplaatste naar een veilige afstand van ongeveer vijf mijl.
Naast de Britse marine werd de situatie nauwlettend in de gaten gehouden door de Royal Air Force en een Frans militair vliegtuig, dat via de radio contact opnam met het Russische schip om opheldering te vragen over de intenties.
Volgens voormalig marinecommandant Tom Sharpe bracht de oefening risico's met zich mee: het afvuren van een 100mm-kanon op een van de drukste scheepvaartroutes ter wereld kan door afketsende munitie tot kilometers buiten het doelgebied gevaar opleveren.
Politieke spanningen en Machtsvertoon
De schietoefening viel samen met de beëdiging van de nieuwe Britse premier Andy Burnham. De kersverse Britse minister van Defensie, Wes Streeting, noemde het incident "onverantwoord en puur voor de show." Volgens Streeting is dit slechts het topje van de ijsberg van de dagelijkse dreigingen waarmee het Verenigd Koninkrijk en zijn bondgenoten te maken hebben.
Hoewel het Britse ministerie van Defensie niet expliciet wilde bevestigen dat de timing gekoppeld was aan de politieke wisseling van de wacht, stellen defensie-analisten zoals voormalig legergeneraal Richard Dannatt dat Moskou hiermee spierballen wil tonen.
Kremlin-woordvoerder Dmitry Peskov ontkende dat er een direct verband was en benadrukte dat Rusland strikt volgens het internationaal recht handelde. Wel voegde Peskov toe dat het Kremlin "geen enkele hoop" heeft op verbeterde relaties onder Burnham, gezien wiens onvoorwaardelijke steun aan Oekraïne.
Oplopende escalatie in Het Kanaal
De incidenten in Het Kanaal stapelen zich op. De Neustrashimy vervangt sinds kort de Admiral Grigorovich, een ander Russisch oorlogsschip dat vorige maand nog waarschuwingsschoten losliet nabij een Brits jacht. Dat incident volgde kort nadat Britse commando's een olietanker uit de Russische 'schaduwvloot' in beslag hadden genomen.
Volgens de Nederlandse AIVD en Britse defensiebronnen passen deze acties in een breder patroon van verhoogde Russische provocatie en psychologische oorlogsvoering om de West-Europese marinecapaciteit bezig te houden. De Royal Navy heeft laten weten de activiteiten van Russische schepen in de regio onverminderd nauwlettend te blijven volgen om de nationale veiligheid te waarborgen.
