De Belgische federale regering heeft het voorontwerp van wet goedgekeurd dat de weg vrijmaakt voor de fusie van de zes Brusselse politiezones. Als alles volgens plan verloopt, beschikt het Brussels Hoofdstedelijk Gewest in de loop van 2027 over één eengemaakte politiezone. Minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin (MR) verhoogt het budget voor de operatie naar 65 miljoen euro, al stuit het plan op fel verzet van de Franstalige oppositie.
De ministerraad heeft in tweede lezing het wetsontwerp goedgekeurd dat de huidige versnipperde politiestructuur in de hoofdstad moet vervangen door één centrale zone. De regering wil hiermee de operationele efficiëntie verhogen en de strijd tegen de zware criminaliteit, met name het drugsgerelateerde geweld, opvoeren.
Einde aan "kunstmatige grenzen"
Minister Quintin benadrukt de urgentie van de hervorming. Volgens hem bewijzen de vele schietpartijen van het afgelopen jaar dat de huidige structuur niet langer voldoet. "De situatie toont elke dag opnieuw hoe noodzakelijk het is te beschikken over één commandostructuur en één interventiemacht, bevrijd van de artificiële grenzen die vandaag de slagkracht beperken", aldus de minister.
Het plan voorziet in één korpschef die de operationele leiding neemt over het hele gewest. Daarnaast komt er een specifieke metropolitie onder het gezag van de eengemaakte zone. Om de fusie te ondersteunen, trekt de federale regering de geldbeugel open: het budget wordt verhoogd van de oorspronkelijk voorziene 55 miljoen naar 65 miljoen euro. Ook neemt de federale overheid de schulden van de huidige zones over.
Rol van de burgemeesters en politieke hoogspanning
Hoewel er één centraal commando komt, blijven de 19 Brusselse burgemeesters een rol spelen. Zij zullen samen met de minister-president zetelen in het politiecollege en beslissen over de spreiding van de capaciteit. Ook behouden ze hun bevoegdheid over de administratieve politie in hun gemeente.
Toch is niet iedereen overtuigd. De plannen stuiten op harde kritiek van de PS en DéFI. PS-Kamerlid Ridouane Chahid noemt het project "onverantwoord" en stelt dat Quintin "plooit voor nationalistische eisen". Hij vreest dat de nabijheidspolitie zal verdwijnen, waardoor er 'no-gozones' kunnen ontstaan. "Antwerpen heeft één politiezone en is toch de toegangspoort voor drugstrafiek," werpt Chahid tegen. DéFI spreekt van "gevaarlijk broddelwerk".
Langs Nederlandstalige kant klinken positievere geluiden. Vooruit.brussels erkent de nood aan efficiëntie en solidariteit tussen gemeenten, al benadrukt men dat de veiligheid van de burger centraal moet blijven staan.
Golf van fusies in de Vlaamse Rand?
De nieuwe wet beperkt zich niet tot Brussel, maar creëert ook een kader om vrijwillige fusies in de rest van het land te stimuleren. Dit effect is nu al zichtbaar in de Vlaamse Rand.
De burgemeesters van de politiezone Zennevallei (Halle, Beersel, Sint-Pieters-Leeuw) en de zone Dilbeek hebben aangekondigd een fusie te onderzoeken. Samen met hun korpschefs willen ze komen tot een korps van zo'n 380 medewerkers. "Een schaalvergroting is geen doel op zich, maar een middel voor meer slagkracht", zegt burgemeester Jo Vander Meylen (CD&V).
Volgens de betrokken korpschefs is een fusie noodzakelijk om gespecialiseerde fenomenen zoals cybercriminaliteit en ondermijnende criminaliteit ('illegale economie') aan te pakken. Een strategische studie, die begin 2026 start, moet uitwijzen of de fusie daadwerkelijk voordelig is.
Tijdlijn
Voor Brussel is de timing echter strakker. Quintin mikt op een definitieve stemming van de wet zodat de eengemaakte zone binnen de 18 maanden na afkondiging een feit is. De doelstelling is om in 2027 volledig operationeel te zijn. "Er is geen tijd te verliezen," besluit de minister.
