De Ethiopische premier Abiy Ahmed heeft donderdag aangekondigd dat een miljardenproject, de mega-dam op de Blauwe Nijl, voltooid is en in september officieel zal worden ingehuldigd.

De Grand Ethiopian Renaissance Dam (GERD), gestart in 2011 met een budget van 4 miljard dollar, wordt beschouwd als het grootste hydro-elektrische project van Afrika. De dam is 1,8 kilometer breed en 145 meter hoog.

Volgens Addis Abeba is de dam cruciaal voor het elektrificatieprogramma van Ethiopië, maar het project heeft spanningen veroorzaakt met de stroomafwaartse landen Egypte en Soedan, die vrezen dat het hun watervoorziening zal beïnvloeden.

Tijdens een toespraak in het parlement verklaarde Abiy dat de GERD “nu voltooid is en dat we ons voorbereiden op de officiële inhuldiging.”

“Aan onze buren stroomafwaarts – Egypte en Soedan – is onze boodschap duidelijk: de Renaissance Dam is geen bedreiging, maar een gedeelde kans,” voegde hij eraan toe. “De energie en ontwikkeling die het zal opleveren, zullen niet alleen Ethiopië ten goede komen.”

Egypte, dat al kampt met ernstige waterschaarste, ziet de GERD als een existentiële bedreiging voor zijn wateraandeel uit de Nijl en eist een bindend akkoord over het vullen en de werking van de dam.

Soedan wil dat Ethiopië de werking van de dam coördineert en gegevens deelt om overstromingen te voorkomen en zijn eigen energieopwekkende dammen op de Blauwe Nijl, de belangrijkste zijrivier van de Nijl, te beschermen. De dam ligt slechts 10 kilometer van de Soedanese grens.

Eerdere onderhandelingen om tot een driepartijenakkoord te komen zijn mislukt, maar Abiy gaf aan dat Addis Abeba “bereid is constructief deel te nemen,” en voegde eraan toe dat het project “niet ten koste zal gaan” van Egypte of Soedan.

“Wij geloven in gedeelde vooruitgang, gedeelde energie en gedeeld water,” zei hij. “Welvaart voor de een moet welvaart voor allen betekenen.”

Energieproject

Ethiopië begon in februari 2022 voor het eerst elektriciteit op te wekken bij het project, dat zich in het noordwesten van het land bevindt, ongeveer 30 kilometer van de grens met Soedan.

Bij volledige capaciteit kan de enorme dam tot wel 74 miljard kubieke meter water vasthouden en meer dan 5.000 megawatt aan stroom genereren – meer dan het dubbele van de huidige elektriciteitsproductie van Ethiopië.

Het Oost-Afrikaanse land, dat met een snelgroeiende bevolking van naar schatting 130 miljoen mensen het op een na meest bevolkte land van het continent is, heeft een groeiende behoefte aan elektriciteit.

Volgens schattingen van de Wereldbank van eerder dit jaar leeft ongeveer de helft van de bevolking zonder elektriciteit.