De EU moet haar eenheid versterken met concrete juridische, diplomatieke en economische maatregelen om ervoor te zorgen dat “geen enkele lidstaat individueel kan worden uitgekozen of onder druk kan worden gezet”, aldus het Spaanse lid van het Europees Parlement Hana Jalloul tegen Anadolu, temidden van dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump om de economische banden met Spanje te verbreken vanwege het standpunt van Madrid ten aanzien van Iran.

De recente spanningen komen te midden van de aanhoudende grootschalige gezamenlijke aanvallen van de VS en Israël op Iran, die op 28 februari zijn begonnen en gericht zijn op militaire infrastructuur, raketsystemen en faciliteiten die verband houden met het nucleaire en veiligheidsapparaat van Teheran.

Iran heeft gereageerd met raket- en drone-aanvallen op Israël, Amerikaanse militaire faciliteiten en regionale infrastructuur, waardoor de vrees voor een groter regionaal conflict is toegenomen.

Europees bondgenoot is “verschikkelijk”

Ondertussen heeft Washington verschillende Europese bondgenoten om toestemming gevraagd om militaire bases in hun landen te gebruiken om aanvallen op Iran uit te voeren, maar dat verzoek werd afgewezen omdat die landen niet bij het conflict betrokken wilden raken.

De Spaanse premier Pedro Sanchez was een van hen. Hij zei dat de militaire campagne niet voldeed aan de politieke en juridische voorwaarden die het internationaal recht stelt. Het besluit leidde tot felle kritiek van Trump, die Spanje een “verschrikkelijke” bondgenoot noemde en dreigde de handelsbetrekkingen met het land te verbreken.

De Amerikaanse leider deed deze uitspraken in Washington D.C. tijdens een ontmoeting met de Duitse bondskanselier Friedrich Merz, die op dat moment niet publiekelijk reageerde, maar later zei dat hij verdere escalatie van de spanningen wilde voorkomen. De betrekkingen tussen de regering-Trump en Madrid stonden al onder druk, omdat Spanje zich verzette tegen de druk van Trump om de defensie-uitgaven binnen het NAVO-bondgenootschap aanzienlijk te verhogen.

Verschillende Europese leiders, waaronder de Franse president Emmanuel Macron, de voorzitter van de Europese Raad Antonio Costa en de voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen, hebben hun steun voor Spanje uitgesproken en benadrukt dat dreigementen tegen één lidstaat gevolgen hebben voor de EU als geheel.

De reactie van Spanje is “krachtig, rechtmatig en verantwoordelijk”

Hana Jalloul, vicevoorzitter van de Commissie buitenlandse zaken van het Europees Parlement, zei dat het standpunt van Spanje gebaseerd is op het internationaal recht en zijn soevereine bevoegdheid over het gebruik van buitenlandse militaire bases op zijn grondgebied.

Zij merkte op dat de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran niet waren goedgekeurd door de VN-Veiligheidsraad en ook niet door het Amerikaanse Congres, wat vragen oproept in het kader van de War Powers Resolution, die de bevoegdheid van de Amerikaanse president om zonder goedkeuring van het Congres langdurige militaire acties te ondernemen, beperkt. “De reactie van Spanje was krachtig, rechtmatig en verantwoord. De regering heeft gewoon de regels gehandhaafd die al bestaan binnen het bilaterale kader en de soevereine autoriteit van Spanje”, aldus Jalloul.

“Elk gebruik van de bases dat verder gaat dan de overeengekomen doelstellingen vereist voorafgaande toestemming, en Spanje zal geen acties toestaan die in strijd zijn met het internationaal recht en het VN-Handvest”, voegde ze eraan toe.

Ze zei ook dat dit standpunt niet moet worden geïnterpreteerd als steun voor Iran, en merkte op dat de bezorgdheid over het nucleaire programma van Teheran ernstig blijft.

Geen systematisch Iraans programma

Het Internationaal Atoomenergieagentschap heeft zijn bezorgdheid geuit over het niveau van uraniumverrijking en de inspectiebeperkingen van Iran, hoewel het heeft verklaard geen bewijs te hebben gevonden voor een systematisch Iraans programma om kernwapens te bouwen.

Ondanks deze bezorgdheid zei Jalloul dat dergelijke kwesties geen rechtvaardiging kunnen vormen voor unilaterale militaire acties buiten het internationale rechtskader.

“Bezorgdheid maakt een unilaterale oorlog niet legaal en normaliseert geen aanvallen buiten het VN-kader”, benadrukte ze.

“Geen enkel lidstaat kan apart worden behandeld”

Jalloul bekritiseerde de dreiging van Trump om “alle handel met Spanje te stopzetten” en noemde dit een onaanvaardbare vorm van politieke en economische dwang. “Zij (de Amerikaanse regering) begrijpen ook een fundamenteel feit verkeerd: handelsbeleid is een bevoegdheid van de EU, geen bilateraal pressiemiddel. We hebben de steun van de EU gehad”, zei ze.

Volgens Jalloul heeft de Europese Commissie ook duidelijk gemaakt dat bedreigingen tegen een lidstaat moeten worden beschouwd als bedreigingen tegen de hele EU, waarbij zij benadrukt dat politieke verklaringen alleen niet voldoende zijn en dat de EU haar eenheid moet tonen door middel van concrete maatregelen.

“Naast verklaringen van solidariteit ... moet de Unie deze eenheid ondersteunen met zichtbare juridische, diplomatieke en economische paraatheid, zodat geen enkele lidstaat individueel kan worden uitgekozen of onder druk kan worden gezet”, zei zij, eraan toevoegend dat de spanningen ook op een delicaat moment komen voor de trans-Atlantische betrekkingen.

Zij merkte op dat de geschillen tussen Washington en Brussel de afgelopen maanden zijn geïntensiveerd, onder meer door de invoering van 15 % invoerrechten op Europese goederen afgelopen zomer en aanvullende dreigingen met invoerrechten door de Amerikaanse regering in verband met de situatie rond Groenland.

“In het parlement hebben we ons besluit over het verslag over de betrekkingen tussen de EU en de VS en de goedkeuring van de wetgevingsdossiers ter uitvoering van de afgelopen zomer bereikte overeenkomst tot nu toe geblokkeerd”, zei ze, waarbij ze uitlegde dat wetgevers ervoor willen zorgen dat de EU geen legitimiteit verleent aan wat zij omschreef als uitdagingen voor de soevereiniteit van het blok.

Spanje ‘verdedigt het internationaal recht’ tegen ‘illegale oorlog’

Woensdag beschreef de Spaanse premier Pedro Sanchez de operatie in Iran als “een ramp” en zei hij dat het standpunt van de regering kan worden samengevat in de zin “nee tegen oorlog”.

Een andere Spaanse wetgever, Estrella Galan van de Linkse Fractie in het Europees Parlement, verdedigde ook het standpunt van Madrid. “De Spaanse regering heeft gedaan wat ze moest doen: het internationaal recht verdedigen en verklaren dat de luchtmachtbases Rota en Moron niet worden gebruikt voor een illegale oorlog”, zei Galan tegen Anadolu. e had kritiek op de reactie van Trump en zei dat Spanje geen politieke druk of economische dreigementen zou accepteren.

“We zijn duidelijk: ons land accepteert geen chantage en zegt NEE tegen oorlog. Spanje is een soevereine natie. Een pacifistische natie, en daar zijn we trots op”, benadrukte ze.

Galan riep de EU ook op “een duidelijke boodschap aan haar burgers te sturen dat zij het internationaal recht en de vrede krachtig verdedigt”. Ze voegde eraan toe dat “Europa niet kan bijdragen aan de escalatie van oorlog of retoriek normaliseren die de internationale instabiliteit vergroot”.