Het Belgische leger heeft in de nacht van zaterdag op zondag in de Noordzee een olietanker geënterd die deel uitmaakt van de zogenaamde Russische schaduwvloot. Het schip, de Ethera, ligt momenteel aan de ketting in de haven van Zeebrugge nadat inspecteurs tientallen inbreuken vaststelden, waaronder het varen onder een valse vlag.
Operatie 'Blue Intruder'
Tijdens de actie namen 93 Belgische militairen de controle over het 180 meter lange schip over. De entering vond plaats in de Belgische Exclusieve Economische Zone (EEZ) ter hoogte van Oostende. De operatie werd uitgevoerd met inlichtingen- en helikoptersteun van de Franse strijdkrachten.
Volgens de autoriteiten was de tanker onderweg van Marokko naar het Russische Sint-Petersburg en werd het schip al enige tijd gemonitord wegens verdachte vaarbewegingen.
Inbreuken en miljoenenboete
Na aankomst in de haven van Zeebrugge voerde het directoraat-generaal Scheepvaart van de FOD Mobiliteit een inspectie uit waarbij 45 overtredingen aan het licht kwamen. De belangrijkste inbreuk is het gebruik van valse certificaten; de Ethera voerde frauduleus de vlag van Guinee. Daarnaast werden er diverse technische mankementen gerapporteerd.
Het schip mag de Belgische haven pas verlaten wanneer het na een herinspectie volledig aan de regelgeving voldoet en er een borgsom van 10.020.000 euro is betaald. Zowel het federaal parket als het parket van West-Vlaanderen zijn een verder onderzoek gestart.
Bemanningsleden en passagiersverbod
Aan boord bevinden zich 21 bemanningsleden. De bemanning bestaat uit een Russische kapitein, zeven officieren met de Indiase, Georgische en Indonesische nationaliteit, en dertien zeelieden van Indiase afkomst. De Belgische overheid heeft een 'verbod tot passagieren' ingesteld, wat betekent dat de bemanning het schip niet mag verlaten of het Belgisch grondgebied mag betreden.
De reder—volgens onderzoek gelinkt aan het in de Verenigde Arabische Emiraten gevestigde Fractal Marine DMCC—blijft gedurende deze periode juridisch en financieel verantwoordelijk voor de bevoorrading en het welzijn van de bemanning.
Achtergrond: Russische schaduwvloot
De inbeslagname past in een bredere Europese aanpak om de handhaving van internationale handelssancties tegen Rusland te verscherpen. De Ethera stond al sinds 2025 op de sanctielijsten van zowel de Europese Unie als de Verenigde Staten.
De Russische schaduwvloot bestaat naar schatting uit meer dan 500 schepen die tactieken gebruiken zoals het varen onder valse of zogenoemde goedkope vlaggen en het uitschakelen van locatiesystemen. Dit gebeurt om westerse sancties te omzeilen en zo de export van Russische olie veilig te stellen. Volgens internationaal zeerecht wordt een schip dat onder een valse vlag vaart als 'staatloos' beschouwd, wat andere landen de wettelijke basis biedt om het op volle zee te betreden en te controleren.
Eerder dit jaar voerden Frankrijk en Duitsland al gelijkaardige operaties uit waarbij schaduwtankers, respectievelijk de Grinch en de Eventin, tijdelijk aan de ketting werden gelegd.
