De druk op de Belgische federale regering om in te stemmen met het gebruik van bevroren Russische tegoeden wordt verder opgevoerd. In een gezamenlijke brief aan de Europese top dringen leiders van zeven EU-lidstaten erop aan om haast te maken met de zogeheten 'reparatielening' voor Oekraïne. Terwijl Europa wacht op een beslissing van premier Bart De Wever, blijft het vanuit zijn kant vooralsnog stil.
De leiders van Estland, Finland, Ierland, Letland, Litouwen, Polen en Zweden hebben zich in een brief gericht tot Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en de nieuwe voorzitter van de Europese Raad, Antonio Costa. De boodschap is helder: er is geen tijd te verliezen. De zeven landen stellen dat de financiële steun aan Oekraïne cruciaal is, aangezien de Russische agressie niet alleen Oekraïne, maar de veiligheid van heel Europa bedreigt.
De Belgische sleutelrol
De kern van het debat draait om de bevroren Russische activa die zich grotendeels bij de waardepapiereninstelling Euroclear in Brussel bevinden. De Europese Commissie wil deze miljarden inzetten als onderpand voor een lening aan Kyiv. De ondertekenaars van de brief noemen dit plan "financieel haalbaar en politiek realistisch" en dringen aan op een definitief akkoord tijdens de EU-top op 18 december.
België staat echter op de rem. Premier De Wever vreest dat zijn land, als gastheer van Euroclear, onevenredig grote juridische en financiële risico's loopt als Rusland besluit vergeldingsmaatregelen te nemen of schadeclaims in te dienen. De Wever eist daarom waterdichte garanties dat de risico's eerlijk worden verdeeld over alle lidstaten en dat er een solide juridische basis is voordat het licht op groen gaat.
Constructief overleg met Merz en Von der Leyen
Om de impasse te doorbreken, vond er afgelopen vrijdag in Brussel een hoogberaad plaats tussen premier De Wever, Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en de Duitse bondskanselier Friedrich Merz.Na afloop van het gesprek spraken zowel Von der Leyen als Merz van een "constructieve gedachtenwisseling". Bondskanselier Merz erkende de specifieke Belgische bezorgdheid: "De specifieke zorgen van België over het mogelijke gebruik van bevroren Russische tegoeden zijn onmiskenbaar en moeten worden aangepakt, zodat alle staten hetzelfde risico dragen." Alle partijen zijn het erover eens dat de tijd dringt, gezien de precaire geopolitieke situatie.
Radiostilte en een katten-tweet
Ondanks de positieve woorden van zijn Europese collega's, heeft Bart De Wever zelf nog geen officiële verklaring afgelegd over de uitkomst van het gesprek of een mogelijke koerswijziging. Vanuit het kamp van de premier blijft het vooralsnog stil.
Opvallend genoeg kwam er wel een reactie uit onverwachte hoek: die van 'Wetstraatkat' Maximus, de kat die op het kantoor van De Wever resideert. Terwijl de premier zwijgt, verscheen er op het kanaal van de kat de boodschap dat het "tijd is om onze tanden te laten zien". Of dit een hint is naar een verharding van de Belgische positie of juist een daadkrachtig optreden tegen Rusland, zal moeten blijken op de Europese top van 18 december.
