Premier Bart De Wever (N-VA) heeft maandagavond op de VN-top in New York aangekondigd dat België de Palestijnse staat erkent. Ons land sluit zich daarmee aan bij een tiental andere landen, maar doet dat als enige onder duidelijke voorwaarden. Volgens De Wever mag de erkenning “geen beloning zijn voor Hamas”.
Politieke maar nog geen wettelijke erkenning
Tijdens een internationale conferentie over de Palestijnse kwestie, georganiseerd door Frankrijk en Saoedi-Arabië, onderschreven meer dan 140 landen de zogeheten New York Declaration, die de tweestatenoplossing opnieuw op de agenda zet. Zo’n 150 landen erkennen intussen de Palestijnse staat. België schaart zich nu ook in dat kamp, maar koppelt de erkenning aan strikte voorwaarden: pas wanneer alle gijzelaars zijn vrijgelaten en Hamas of andere terreurgroepen van de macht zijn verdreven, zal België overgaan tot een volwaardige diplomatieke erkenning met een ambassade en bilaterale verdragen. Tot dan blijft het bij een politieke erkenning.
“België geeft vandaag een sterk politiek en diplomatiek signaal aan de wereld,” aldus De Wever. “Maar deze stap mag geen beloning zijn voor Hamas. Gelet op het trauma van 7 oktober 2023 kan onze erkenning pas wettelijk worden zodra alle gijzelaars vrij zijn en het Palestijnse bestuur gevrijwaard is van terroristische organisaties.”
Humanitaire inzet en steun aan tweestatenoplossing
De Wever benadrukte dat België altijd de tweestatenoplossing heeft gesteund. Hij verwees naar de hernieuwde Israëlische nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever, de militaire operatie in Gaza en de “onbeschrijflijke humanitaire crisis” als redenen waarom de internationale gemeenschap het vooruitzicht op een Palestijnse staat levend moet houden.
Volgens de premier heeft België de afgelopen jaren ruim 600 miljoen euro steun geleverd aan de Palestijnen en recent meer dan 190 ton humanitaire hulp naar Gaza gestuurd. Onlangs besliste de regering bovendien om het humanitaire budget voor Gaza met 12,5 miljoen euro te verhogen. “De tweestatenoplossing is niet dood,” stelde De Wever. “Ze is beschadigd, ja. Maar ze kan opnieuw tot leven gewekt worden, in het belang van beide volkeren.”
Verschillende posities binnen Europa
Met zijn toespraak balanceerde De Wever op het evenwicht dat binnen zijn regering werd gevonden. MR had aanvankelijk meer voorwaarden geëist, maar uiteindelijk bleef het bij twee. Zo bevindt België zich in een tussenpositie: waar Frankrijk, het VK, Canada en Australië Palestina onmiddellijk erkennen, kiezen landen als Duitsland, Nederland, Italië en de VS ervoor om (voorlopig) niet te erkennen.
Volgens De Wever zijn de verschillen kleiner dan ze lijken: “Frankrijk ziet een snelle erkenning als hefboom om Hamas buitenspel te zetten, Duitsland pas nadat de voorwaarden vervuld zijn. België zit daartussenin. Maar op het terrein wordt de tweestatenoplossing ondertussen kapotgeschoten.”
Internationale reacties
De Franse president Emmanuel Macron omschreef de onmiddellijke erkenning als “een nederlaag voor het haatdragende Hamas”. Israël en de VS boycotten de conferentie en blijven gekant tegen erkenning. De Amerikaanse president Donald Trump zal dinsdag de VN-toespraak houden; diplomaten verwachten een harde aanval op zowel de VN als de brede steun voor Palestina.
Ondanks de verdeeldheid binnen de internationale gemeenschap benadrukte De Wever in New York dat ook Arabische landen hun verantwoordelijkheid moeten nemen door Israël te erkennen. “Als Israël de steun van de VS blijft behouden zonder tegenwicht, bereiken we weinig. Maar vandaag zegt een grote groep landen: we geloven nog altijd in het internationaal recht.”
