EU dringt aan op respect voor Syrische soevereiniteit te midden van aanhoudende instabiliteit

De Europese Commissie heeft in een krachtige oproep aangedrongen op het volledige respecteren van de soevereiniteit, eenheid, onafhankelijkheid en territoriale integriteit van Syrië.

Volgens Brussel is duurzame vrede onmogelijk zonder een inclusief politiek proces, zeker nu het land in het post-Assad-tijdperk opnieuw te maken heeft met oplaaiend geweld.

Tijdens de dagelijkse persconferentie in Brussel benadrukte Anouar El Anouni, woordvoerder van de Europese Commissie, dat de EU de ontwikkelingen in Syrië nauwlettend volgt en bezorgd is over gebeurtenissen die "niet de juiste kant op gaan". El Anouni stelde dat de toekomst van het land door de Syriërs zelf bepaald moet worden binnen een verenigde staat.

"Er kan geen vrede of stabiliteit in Syrië zijn zonder een uitgebreid proces van nationale dialoog, verzoening en overgangsgerechtigheid (transitional justice)," aldus El Anouni. Hij waarschuwde daarbij impliciet voor externe inmenging en riep op tot volledige eerbiediging van de Syrische landsgrenzen.

Oplaaiend geweld en verbroken akkoorden

De verklaring van de EU komt tegen de achtergrond van hernieuwde spanningen sinds het vertrek van president Bashar al-Assad in december 2024. De nieuwe regering in Damascus staat voor de zware taak om het gezag over het versplinterde land te herstellen.

De zorgen richten zich met name op het noorden van het land, waar integratie-akkoorden die begin 2025 werden gesloten tussen Damascus en de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF), onder druk staan.

Recente beschietingen in Aleppo, die worden toegeschreven aan de door Koerden geleide SDF, hebben geleid tot burgerslachtoffers en nieuwe vluchtelingenstromen. Volgens de Syrische autoriteiten weigert de SDF zich, in strijd met de afspraken, terug te trekken ten oosten van de Eufraat.

Europese steun en terugkeer vluchtelingen

Hoofdwoordvoerder van de Commissie, Paulo Pinho, verwees tijdens het persmoment naar het recente bezoek op 9 januari van Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en Raadsvoorzitter Antonio Costa aan Syrië. Volgens Pinho hebben de leiders met eigen ogen de "schokkende verwoesting" kunnen aanschouwen die het regime van Assad heeft achtergelaten.

Om het land te ondersteunen, benadrukte Pinho het belang van een toegezegd steunpakket van 620 miljoen dollar. Dit bedrag is bedoeld om in de eerste basisbehoeften te voorzien. Pinho legde daarbij een direct verband met de migratiecrisis: "Wanneer de situatie in het land verbetert, zal dit ook de terugkeer van Syrische vluchtelingen vergemakkelijken."