Het elektriciteitsverbruik van datacenters zal tegen 2030 meer dan verdubbelen, gedreven door toepassingen van kunstmatige intelligentie (AI) die nieuwe uitdagingen zullen creëren voor energiezekerheid en CO2-reductiedoelstellingen, aldus het Internationaal Energieagentschap (IEA) op donderdag.

Tegelijkertijd kan AI kansen bieden om elektriciteit efficiënter te produceren en te verbruiken, stelt het IEA in zijn eerste rapport over de energie-implicaties van AI. Datacenters vertegenwoordigden in 2024 ongeveer 1,5% van het wereldwijde elektriciteitsverbruik, maar dit is de afgelopen vijf jaar jaarlijks met 12% toegenomen.

Generatieve AI vereist enorme rekenkracht om informatie te verwerken die is opgeslagen in gigantische databases. Samen zijn de Verenigde Staten, Europa en China momenteel goed voor ongeveer 85 procent van het elektriciteitsverbruik van datacenters. Grote technologiebedrijven erkennen steeds meer hun groeiende behoefte aan energie.

Google sloot vorig jaar een overeenkomst om elektriciteit te verkrijgen van kleine kernreactoren om zijn aandeel in de AI-race van stroom te voorzien.

Microsoft zal energie gebruiken van nieuwe reactoren op Three Mile Island, de locatie van Amerika's ernstigste kernramp in 1979. Amazon ondertekende vorig jaar ook een akkoord om kernenergie te gebruiken voor zijn datacenters. Volgens het rapport zullen datacenters bij het huidige tempo tegen 2030 ongeveer drie procent van de wereldwijde energie verbruiken.

Volgens het IEA zal het elektriciteitsverbruik van datacenters tegen 2030 ongeveer 945 terawattuur (TWh) bedragen. "Dit is iets meer dan het totale elektriciteitsverbruik van Japan vandaag de dag. AI is de belangrijkste drijfveer van deze groei, naast de toenemende vraag naar andere digitale diensten," aldus het rapport.

Een datacenter van 100 megawatt kan net zoveel stroom verbruiken als 100.000 huishoudens, stelt het rapport. Maar het benadrukt dat nieuwe datacenters, die al in aanbouw zijn, net zoveel stroom kunnen verbruiken als twee miljoen huishoudens.

De in Parijs gevestigde adviesgroep voor energiebeleid verklaarde dat "kunstmatige intelligentie het potentieel heeft om de energiesector in het komende decennium te transformeren, wat zal leiden tot een sterke toename van de elektriciteitsvraag van datacenters wereldwijd, terwijl het ook aanzienlijke kansen biedt om kosten te verlagen, de concurrentiepositie te verbeteren en emissies te verminderen."

In een poging om China voor te blijven op het gebied van kunstmatige intelligentie, heeft de Amerikaanse president Donald Trump de oprichting aangekondigd van een 'National Council for Energy Dominance', die belast is met het stimuleren van de elektriciteitsproductie.

Momenteel levert steenkool ongeveer 30 procent van de energie die nodig is om datacenters van stroom te voorzien, maar hernieuwbare energiebronnen en aardgas zullen hun aandeel vergroten vanwege hun lagere kosten en bredere beschikbaarheid in belangrijke markten.

De groei van datacenters zal onvermijdelijk de koolstofemissies verhogen die verband houden met elektriciteitsverbruik, van 180 miljoen ton CO2 vandaag de dag tot 300 miljoen ton in 2035, aldus het IEA. Dit blijft echter een minimaal aandeel van de 41,6 miljard ton aan wereldwijde emissies die in 2024 worden geschat.